Je krijgt een uitkering die "volledig" heet, en toch komt er veel minder binnen dan je dacht. Dat is geen rekenfout, maar vijf mechanismen die zich opstapelen.
Van de aftopping die je niet ziet tot de vervolguitkering die je richting bijstandsniveau duwt. Geen verkooppraatje, alleen hoe het stelsel werkt.
Een uitkering wordt berekend over je dagloon, met een maximum van 304,25 euro bruto per dag in 2026, ongeveer 6.617 euro bruto per maand. Verdiende je meer, dan telt dat deel niet mee. De uitkering heet dan nog "volledig", maar de korting zie je nergens terug.
De meeste uitkeringen keren 70 procent van het afgetopte dagloon uit. Wanneer die terugval begint hangt af van je situatie: in het tweede ziektejaar zakt het loon bij veel cao's al naar 70 procent, en zonder werkgever val je in de Ziektewet, die standaard 70 procent uitkeert. In de WIA wordt dat structureel.
Het dagloon volgt uit wat je verdiende in het jaar voor je ziekmelding. Een jaar met minder werk, minder bonus of een nieuwe baan met lager loon drukt je dagloon, en dus je uitkering, voor de hele rit.
Van elke euro die je bijverdient hou je in de praktijk vaak maar zo'n dertig cent over. "Werken loont", heet het, maar de opbrengst is zo klein dat jezelf pushen je vooral uitput en het risico op een terugval vergroot.
De eerste, iets ruimere loongerelateerde uitkering is tijdelijk. Loopt die af en verdien je niet genoeg met werken, dan val je terug op de vervolguitkering, richting bijstandsniveau. De fuik knijpt precies daar het hardst.
Deze vijf redenen gelden niet allemaal voor iedereen, en niet even hard. Je cao, je contract, of je een werkgever hebt en je arbeidsongeschiktheidspercentage bepalen hoe de val voor jou uitpakt. De richting is bijna altijd dezelfde: naar beneden, in stappen.
Zit je hier doorheen? Je hoeft dit niet alleen te dragen.
Deze cijfers zijn zwaar, dat weten we. We kunnen je situatie niet oplossen, maar we kunnen je wel wijzen op mensen en plekken die echt kunnen helpen. Even je verhaal van je af schrijven kan opluchten, en daar zijn we voor. Maar bij acute nood: praat met een mens.
Kom je er even niet meer uit? De Luisterlijn is dag en nacht bereikbaar. Denk je aan zelfdoding, bel dan 113 (113.nl of 0800-0113). In een acute noodsituatie: 112.